جمعه, ۰۲ مهر ۱۴۰۰

جهان در سالی که گذشت

سالی که گذشت نه تنها برای مردم در ایران بلکه سرتاسر جهان سالی سخت و دشوار بود. اوایل سال گذشته با رشد و گسترش کرونا آغاز شد. بسیاری از کشورها ناشی از حکومت های مرتجع یا فقر عمومی نتوانستند علیه شیوع ویروس کرونا به موقع وارد عمل شوند. برخی از کشورهای بزرگ و ثروتمند جهان هم با اتخاذ سیاست های دوگانه و تعلل به رشد این ویروس یاری رساندند. اکثریت قریب به اتفاق کشورهای جهان با آلوده شدن به کرونا دچار افت اقتصادی شدید و بسته شدن

جوامع شدند. بسیاری از کسب و کارهای کوچک دچار ورشکستگی شدند. و کمپانی های بزرگ به سودهای هنگفت و سرسام آور رسیدند. که این مسئله ضرورت ارتباط تنگاتنگ مبارزه طبقاتی و علمی علیه این ویروس را نشان می دهد. مبارزه برای استفاده از واکسن های خودی هم به بخشی از مبارزه بین کمپانی های تولید کننده واکسن و دولت های حامی آنها و جناح های مختلف قدرت در جهان تبدیل شد. سود بورژوازی بر جان انسان ها ارجحیت یافت و بر طبق معمول فقیرترین کشورها کمترین واکسن کرونا را دریافت کرده اند. آمار کشته شدگان ناشی از این ویروس به مرز 2700000 نفر رسید و این آمار همچنان در حال رشد است.

رشد سریع ویروس کرونا فرصتی برای سرمایه داری در جهت  محدود کردن مبارزات برای کسب حقوق بهتر و بیشتر اجتماعی تحت عنوان "فاصله اجتماعی " بوجود آورد. تحت این عنوان پلیس کشورهای معظم اجازه تظاهرات و اعتصابات را تا مدتهای نا معلوم لغو کردند. جنگ واکسن با ظاهری علمی و تخصصی ولی عملا اقتصادی و سیاسی در خدمت رقابت های جهانی بشدت جریان داشت .

در انفجار مهیبی که به انهدام بخش بزرگ  یکی از محله های بیروت منجر شد نزدیک به 200 نفر جان خود را از دست دادند. دولت اعلام کرد که نتایج تحقیقات خود را در رابطه با دلایل انفجار و دست هایی که در آن دخالت داشته اند اعلام خواهد کرد. ولی اینک که نزدیک به یک سال از آن ماجرای غم انگیز می گذرد دولت لبنان هیچ گونه اطلاع رسانی نهایی را انجام نداده است . بلافاصله رئیس جمهوری فرانسه وارد بیروت شد و برای سیاستمداران بیروت خط و نشان کشید و تلاش کرد که از شرایط دشوار جامعه لبنان به سود کمپانی های فرانسوی و به زیر قرض کشیدن دولت لبنان برای خود کلاهی بدوزد.

کشته شدن یک سیاه پوست به نام جورج فلوید به دست پلیس نژاد پرست آمریکا در سال گذشته باعث خشم عمومی جامعه شد. این اعتراضات که از سیاه پوستان آمریکا شروع شد به سرعت پشتیبانی دیگر نژادهای سفید پوست و رنگین پوستان را به خود تحت عنوان "زندگی سیاهان مهم است" جلب کرد. جناح های مختلف بورژوازی از حزب دمکرات تا جمهوری خواهان آمریکا هر یک با سیاست نان قندی و چماق تلاش کردند که اعتراضات ضد نژاد پرستی و سرمایه داری در آمریکا را به کجراه کشیده و متلاشی کنند. دمکرات ها تلاش کردند از این اعتراضات در انتخابات سال 2021 برای خود کلاهی بدوزند از این موضع خواهان اصلاحات در سیستم پلیسی آمریکا شدند و جمهوری خواهان آنرا گروه های شورشی، تبهکار، تروریستی و کمونیستی خواندند. به مدت یکماه جامعه آمریکا در جدال و کشمکش علیه نژاد پرستی و بربریت سرمایه داری آنهم بصورت توده ای به دو گروه بزرگ اکثریت و اقلیت کوچکی از مدافعان نژاد پرست و طرفدار دولت درگیر بود. هزاران نفر دستگیر و دهها نفر کشته شدند.

درعین حال سال گذشته شاهد یکی از بزرگترین تظاهرات تاریخ چند دهه گذشته کشاورزان هند تحت رهبری حزب کمونیست هند بودیم. فساد اداری- پلیسی و سرکوب، قیمت کالاهای کشاورزی و دست درازی به زمین های کشاورزان از جمله موارد اعتراضی کشاورزان هند بود. در عین حال مردم عراق علیه فساد دولتی به پا خاستند، خواست های آنان هم مبارزه با فساد گسترده اداری و توقف سرکوب ها بود .

در بولیوی در انتخابات سال گذشته حزب جناح چپ که مورالس از رهبران آن است مجددا بر جناح راست هیئت حاکمه و طرفدار غرب پیروز شد. در مدتی کوتاه جناح راست سعی کرد دست به تغییرات بزرگی به نفع کمپانی های خارجی بزند و دستمزد کارگران و خدمات اجتماعی را کاهش دهد که به علت شکست در انتخابات اخیر نتوانست به همه خواست های خود برسد. این پیروزی بعد از تغییر حکومت های برزیل و دو سه کشور دیگر آمریکای لاتین به طرف راست نقطه مهمی در ایست دادن به تهاجم راست برای گرفتن قدرت از دست نیروهای چپ آمریکای لاتین است. این پیروزی نشان داد که با همه فشار راست و کمک های امپریالیستی مردم فرودست  همچنان از رادیکالیسم در جامعه خود حمایت می کنند.

سال گذشته شاهد کودتایی در میانمار ( برمه سابق ) که توسط ارتش و پائین کشیدن سان سوچی رئیس دولت توسط ارتش بودیم . در پی این کودتا تظاهرات متعددی در میانمار علیه آن صورت گرفت که تا به حال نزدیک به شش صد نفر کشته شده اند. گفته می شود که رقابت های شدیدی بین غربیها و هندی ها به ظاهر در دفاع از مردم از یک طرف و روسها و چینی ها در دفاع از ارتش از طرف دیگر در جریان است.

سال گذشته همچنان شاهد رشد بودجه های نظامی بودیم. آمریکا و چین بیشترین رشد را داشتند و کشورهای دیگر هند، عربستان و اسرائیل و... در ردیف های بعدی بودند. به غیر از چین که سال گذشته کمترین بحران اقتصادی را پشت سر گذاشت و در مدت کوتاهی توانست ویروس کرونا را کنترل کند بقیه کشورها با اینکه دارای رشد اقتصادی بسیار ضعیف و یا منفی بودند ولی بعلت رقابت های شدید نظامی بودجه های نظامی خود را افزایش دادند. در عین حال  کاهش بودجه های پزشکی و یا عدم تخصیص بودجه های کافی برای مبارزه علیه کرونا باعث تظاهرات بزرگ و کوچکی در اقصا نقاط دنیا شد.

در سال گذشته مذاکرات بر سر جدایی انگلستان از اتحادیه اروپا به پایان رسید و انگلستان از اتحادیه اروپا جدا شد. جدایی انگلستان از یک طرف دست انگلستان را برای قرار دادها با دیگر کشورها آزادتر گذاشت و از طرف دیگر باعث محدودیت هایی در روابط فی مابین با اتحادیه اروپا شد. در واقع آمریکا از این واقعه منافع قابل توجهی در مقابله با اروپا دارد.

از دیگر تحولات سال گذشته جنگ خونین بین آذربایجان و ارمنستان بر سر اختلافات ارضی بود که به کشته شدن صدها نفر نظامی از طرفین و بی خانمانی و آواره گی هزاران نفر انجامید. با پا در میانی روسیه قرارداد جدیدی بسته شد. ترکیه تنها کشوری بود که در این جنگ خود را جانبدار دانسته و از آذربایجان به دفاع برخاست. تحریک نیروهای خارجی در شدت گرفتن اختلافات طرفین نشان از دخالت های مستقیم و غیر مستقیم نیروهای امپریالیستی در جنگ افروزی های منطقه ای دارد. ایران اعلام کرد که در این جنگ بیطرف است ولی اخباری مبنی بر رساندن اسلحه و کمک به طرف ارمنی و در عین حال موضع دفاعی به جانب طرف آذری هم در رسانه بصورت وسیعی پخش شد.

جنگ در یمن که یکی از فجایع انسانی علیه کودکان و مردم بیدفاع در آن بکرات بویژه توسط عربستان انجام گرفته، ادامه یافت . سازمان ملل همچنان به محکوم کردن ها ادامه داد ولی عملا هنوز پایانی بر این جنگ متصور نیست و جنایت علیه مردم و آواره، بی خانمان کردن و نابودی زیر ساخت های جامعه  یمن ادامه دارد. عربستان با بمباران دائمی حتی دبستان ها هیچ کجای یمن را از آسیب جنگ بی نصیب نگذاشته است. در واقع این جنگ فقط یک کشمکش منطقه ای نبوده و بر سر تسلط بر خلیج یمن و باب المندب یکی از شاهراه های بزرگ دریایی اقتصادی جهان نیز میباشد.

بطور خلاصه جنگ و درگیری در نقاط مختلف جهان به درجات کم و زیادی ادامه داشت و به بی خانمانی و آواره گی و پناهندگی میلیون ها نفر از مردم جهان انجامید. در عین حال چندین کمپ مهم پناهندگی طعمه آتش سوزی های مهیب و ویرانی آنها شد.

جهان سرمایه داری از هر طرف انسان زحمتکش جهان کنونی را به زیر فشار کار و گرانی و دربدری و آوارگی و نا امنی و جنگ کشیده است. سیستم سرمایه داری حتی در بزرگترین کشورهایش در حال از بین بردن خدمات اجتماعی، بالا بردن سن بازنشستگی و تحمیل گرانی و خالی کردن جیب مردم از پس اندازهایشان تا ریال آخر است. در سالی که گذشت با اینکه به علت  کرونا اکثر جوامع در رکود اقتصادی و تعطیل و یا کم تحرکی اقتصاد های کوچک و متوسط بودند و درآمدهای مزدبگیران پائین جامعه کاهش یافته بود ولی ناگهان بورژوازی تقریبا تمامی کشورها با گرم کردن تنور معاملات در بخش خانه سازی و ساختمان سازی به گران شدن دور از انتظار خانه دست زد و با دادن وام ها با بهره کم سعی کرد که رونقی در تجارت و گردش پول و سرمایه بوجود بیاورد. رونقی که به قرضدار تر شدن مردم به بانک ها و پرداخت بهره ها که براساس کارشناسان مالی در سال های آینده بالا خواهد رفت، می انجامد. همانطور که در کرونا و بحران اقتصادی وضع اکثر مردم جهان بدتر شد، با تولید واکسن و باز شدن درهای اقتصادی و مرزها باز هم این مردم و مزدبگیران دون پایه هستند که از آن ضرر خواهند کرد.

از دیگر حوادث و رویدادهای سال گذشته کشته شدن فخری زاده یکی از طراحان برنامه های موشکی و هسته ای بود که ایران آنرا به عوامل اسرائیل و آمریکا نسبت داد ولی در اطلاع رسانی سناریوهای مختلفی را برای کشته شدن فخری زاده مطرح کرد که می توان این مسئله را از فریب اطلاعاتی تا سر درگمی و ضربه خوردن های اطلاعاتی از نیروی های رقیب و سازمان های جاسوسی خارجی دید. این مسئله همچون کشته شدن قاسم سلیمانی به بحران بیشتر روابط ایران و آمریکا انجامید و فضای جنگی بار دیگر منطقه را برای مدتی کوتاه پر کرد. ضربه های مقطعی نیابتی بین متخاصمین منطقه ای جریان داشت از یک طرف به سفارت و پایگاههای آمریکا حملات متعددی انجام گرفت و در برابر آمریکا هم به حملات هوایی علیه نیروهای حشدالشعبی و طرفدار ایران در منطقه و سوریه دست زد.

بعد از انتخابات آمریکا و سیاست بازگشت به برجام رئیس جمهوری جدید آمریکا جو بایدن، دور مذاکرات جدیدی شروع شده است . بایدن سعی دارد که مناسبات تیره ای که ترامپ در رابطه با اروپا بوجود آورده بود از بین برده و آنرا مجددا به دوره اوباما باز گرداند. سیاست دولت جدید با تجربه ترامپ و شکست فشار حداکثری بر ایران و نفوذ از طریق دیپلماسی و فشار باعث شده است که امیدهای تازه ای در بین سیاستمداران ایران در جهت باز شدن درهای اقتصادی به طرف غرب، بوجود بیاید. قرارداد ایران چین که جدیدا بسته شد. دست ایران را برای چانه زنی در این دور تازه مذاکرات باز گذاشته است.

کشمکش های آمریکا با چین در دریای جنوبی و شرقی چین ادامه داشت و تایوان قرارداد تحویل سلاح های تازه ای از آمریکا را، بست.

تظاهرات در هنگ کنگ،بعد از مدتی قدم به قدم به طرف بازگشت جامعه به طرف آرامش رفت

در روسیه تظاهراتی علیه پوتین و به نفع ناوالنی یکی از معترضین روی داد. نکته اصلی اعتراضی بر سر مسئله اصلاح قانون ریاست جمهوری و دادن این امکان به پوتین که تا دو دوره دیگر در سمت ریاست جمهوری باقی بماند، است که از طرف غرب پشتیبانی می شود.

در ایران همچون دیگر کشورهای جهان کرونا با پایان دور سوم هم رسید و بر اساس آمار دولتی درگذشتگان ناشی از کرونا به بیش از 67 هزار نفر رسید. وضعیت جامعه و آلودگی به آن در چندین دور گذشته همگانی شد. بسیاری از شهرهای ایران به قرنطینه های موقت رفتند ولی به علت سیاست های نادرست و سوء مدیریت اداری و برنامه ریزی های نادرست کلان در سطح کل کشور، دولت قادر به کنترل آن نشده است. هزاران خانواده داغدار و مصیبت دیده بجای گذاشته است. با تمام این احوال این شرایط نتوانست که باعث خاموشی اعتراضات کارگران، بازنشستگان، پرستاران، معلمان، دانشجویان شود. در این اعتراضات صدها نفر از فعالین این جنبش ها همچنان در زندان های رژیم اسلامی شجاعانه و مصمم برای آزادی و عدالت اجتماعی ایستاده اند. سپیده قلیان، آتنا دائمی، ......... از جمله آنان هستند.

رژیم جمهوری اسلامی سعی کرد با به دادگاه کشیدن فعالین و دستگیر شدگان اعتصابات هفت تپه و پتروشیمی فشار حداکثری بر کارگران ایران را ادامه دهد. اخراج بی دلیل و با اتهامات واهی امنیتی، توهین به مقامات رهبری و بستن دهان حق طلبان، فشار اقتصادی از طریق بستن حساب های بانکی و حتی تلفنی و اینترنتی، هجوم به منازل آنها  و متقابلا  افشاگری فعالین در بند در دادگاهها و حمایت های مردم و روشنفکران جامعه از آنان سیاست های رژیم اسلامی را علیه کارگران و دیگر جنبش های اجتماعی با شکست روبرو کرد.

بحران بیکاری و گرانی و فقر روزافزون که باعث رشد کارهای تجاری از جمله کولبری در کردستان و سوخت بری در بلوچستان شده است. در طی سال گذشته ما شاهد کشته شدن بسیاری از کولبران و سوختبران توسط نیروهای انتظامی جمهوری اسلامی بودیم. در اعتراض به عملکرد وحشیانه رژیم اسلامی در کردستان و بلوچستان تحصن های متعددی در گذشته شکل گرفته است ولی این بار کشته شدن تعدادی از سوختبران باعث خشم مردم سراوان و حمله آنها به اماکن دولتی و اشغال برخی از آنها شد.

سال گذشته روند فاصله طبقاتی در تمامی جهان تشدید شد. در اکثر کشورهای جهان دولت ها بیشتر به طرف راست چرخیدند و سیاست های ضد کارگری و محدود کردن اتحادیه های کارگری و قوانین اعتصابات و تظاهرات را به نفع پلیس سخت تر کردند. دستگیری های بدون مجوز از دادگاهها با تبصره های مختلف به قانون تبدیل شد و دست پلیس را برای سرکوب بازتر کرد.

محیط زیست طبیعی نسبت به سال های قبل از طریق مواد شیمیائی تولید شده توسط سرمایه داری، آلوده تر و بسیاری از گونه های حیوانی و گیاهی در آن بعلت آتش سوزی، سیل و توفان ها از بین رفتند. سرمایه داری با حرص و ولع بیشتر تولید وسود دست به استخراج منابع زیرزمینی و استفاده افراطی از نیروی کار و منابع طبیعی نمود. افزایش روزافزون جمعیت در برخی کشورها نیز به تنگتر شدن فضای سبز و محیط طبیعی ضربات جبران ناپذیری وارد کرده است. که با سیستم های کنونی جهان طبقاتی هر روز به طرف ویرانی بیشتر می رود.

انتخابات آمریکا بر سیاست های تاکتیکی دولت آمریکا بر روی برجام تاثیر قابل ملاحظه ای داشت. آمریکا اعلام کرد که آمادگی بازگشت به برجام را دارد ولی رژیم جمهوری اسلامی بایستی به مفاد برجام باز گشته و آنرا اجرایی کند، در برابر ایران خواهان لغو تمامی تحریم های اعمال شده بعد از امضای برجام توسط آمریکا و دیگر طرف های مربوطه است. مذاکرات علنی و مخفی در راستای رسیدن به توافقات ادامه دارد. به نظر می رسد برجام همچون ویروس کرونا در سایه روشن هایی خواهد ماند و کشمکش های ایران و غرب بصورت مختلف ادامه خواهد یافت. آنچه روشن است دولت آمریکا سیاست کمک به بقای دولت های اسلامی مخالف و مطیع کردن آنها را در قامت دولت بایدن همراه با غرب ادامه خواهد داد.

در سال گذشته در اکثر کشورهای جهان ما شاهد تظاهرات و اعتصابات متعددی در زمینه های مختلف اقتصادی، سیاسی، محیط زیست، زنان و.....بودیم. آنچه که از همه این اعتصابات و تحرکات اعتراضی اجتماعی منتج می شود، نفی سیستم های حاکم موجود و مبارزه با پی آمدهای سرمایه داری در عرصه های مختلف بودند. جهان در سال گذشته "نه "بزرگی به سیستم ناکارآمد و استثمارگر سرمایه داری گفت. جواب سرمایه داری سرکوب و در عدم توان سرکوب اصلاحات سرهم بندی شده بود. ولی اکثریت قریب به اتفاق مردم جهان خواهان تغییر بنیادی جهان کنونی با دنیای آزاد و برابر انسانی و بدون استثمار و ستم گری است.

مهران پیامی

12/1/1400

mod_easyslider

سخنان اسماعیل بخشی در گردهمآئی کارگران هفت تپه

بخشی از برنامه مراسم یادبود رفیق علی صادقی (کاک ابراهیم) در هامبورگ